Алтын тәртіп
Гилдглейдтің Алтын тәртібі — бір мезетте дін, экономика және сиқырлық инфрақұрылым. Ол қанды алтынға, алтынды рәсім қуатына, ал күнделікті азаматтық есепті Перілер ханшайымының аяқталмаған жобасына қатысуға айналдырады.
Баға заңға айналғанда
Алтын тәртіп Гилдглейдтің ескі ақсүйек үйлерін бос қалдырған сол мәміледен туды. Қала ақсүйектері Перілер ханшайымының мәңгілік өмір уәдесіне алтындарын беріп, мәміленің ішінде жоғалып кетті. Олардың орнын жай культ емес, құнның өзі сиқыр тіліне айналған жүйе басты. Бір бөлке нанды, бір сиқырды, бір жыл өмірді және адам міндеттемесін алтынға аударуға болатын еді. Қала қалаудың физикалық өзгеріске қатыса алатынын ашқанда, ашкөздік жай ғана күнә болудан қалды.
Тәртіптің ең көзге көрінетін кереметі — Алтын қан: пайдакүнем адам өлтірген құбыжық қаны алтынға айналады. Бірақ институт аңшылықтан әлдеқайда кең. Оның қоғамдық теологиясы Елестер театры арқылы сахналанады; Құпия сақтаушы тыйым салынған байлықтың қозғалысын қамтамасыз ететін логистиканы басқарады; Шығындар кітабы қанды рәсімдік есеп ретінде тіркейді. Алтын тосқауылдарды күшейтіп, сиқырды ұстап тұрып, ұзартылған өмір жылдарын сатып алып, қаланың рәсім өрісінде «тиынмен таңбаланған» адамдарды күшейте алады. Азамат өзін діндар санамай-ақ Тәртіпке қатыса береді. Дереккөз тіпті жарияланған сенім мен практикалық жақтастықты ажыратады: ресми жақтастар едәуір, ал күнделікті қатысу одан да кең.
Тәртіптің ең мазасыз жетістігі осы. Ол метафизиканы күнделікті қисынға айналдырады. Аңшылық — еңбек, қан — табыс, құрбандық — шығын, ал қаланың өзі бәрі тізе бүкпей-ақ құрбандық орнына айналады. Жүйе адамдарды оның әрекетін кәдімгі азаматтық тілмен сипаттағаны үшін марапаттайды. Хатшы есепті теңестіріп немесе аңшы өлтірудің бағасын сұраған сәтте рәсім әлдеқашан орындалып қойған. Алтын тәртіпке күнделікті мінез-құлықты жасыру қажет емес; оған сол мінез-құлықтың ақырында не істеп жатқанын ғана жасыру керек.
Жүйенің ұзақ бағыты Перілер ханшайымына апарады. Жылдар бойғы аңшылықта жиналған алтын мен қан Соңғы рәсімге қажет қысымға айнала алады; оның мақсаты Гилдглейдті сақтаумен шектелмей, құдайлық тәртіптің өзін өзгерту. Демек, Тәртіптің аман қалу уәдесінің ішінде өз терістеуі бар. Ол әр сәтті мәмілені қаланы, Түйінді және екеуінен де әлдеқайда көп нәрсені жұтып қоюы мүмкін жобаға шағын үлеске айналдырып, қаланы тірі ұстайды.